GIZARTE SEGURANTZA

Jakinarazpenak paperen egiteari utziko diote eta arreta zuzena are gehiago murriztuko dute

2026/07/29
Jakinarazpenak paperen egiteari utziko diote eta arreta zuzena are gehiago murriztuko dute
Irailaren 1ean sartuko da indarrean. ELAk salatu du neurri horrek batez ere kolektibo ahulenak kaltetuko dituela, hala nola gaitasun digital gutxien dutenak, edo baliabide teknologikorik ez dutenak.

2026ko irailaren 1etik aurrera, Gizarte Segurantzak ez ditu oro har paperean egingo zenbait jakinarazpen, zehazki honako hauek: jaiotzagatiko edo adingabea zaintzeagatiko, haurdunaldiko arriskuagatiko, edoskitzeagatiko, aldi baterako ezintasunagatiko, ezintasun iraunkorragatiko edo ezintasunik gabeko lesio iraunkorrengatiko prestazioak izapidetzen edo jasotzen ari direnei zuzendutako jakinarazpenak. Hortaz, Gizarte Segurantzaren Egoitza Elektronikoaren bidez egin beharko dira. ISM/541/2026 Agindua argitaratu ondoren jarriko da martxan neurri berria.

Honek esan nahi du posta arruntez egindako jakinarazpenik ez dela egongo eta hiritarrak aldian behin sartu beharko direla Egoitza Elektronikoan Cl@ve, ziurtagiri digital edo NAN elektronikoaren bidez, jakinarazpenen bat egiteke duten egiaztatzeko. Gizarte Segurantzak abisu bat bidali ahal izango du SMS edo posta elektroniko bidez, baina abisu hori ez da jakinarazpena. Pertsona ez bada garaiz sartzen jakinarazpenaren edukira, hura legez gauzatutzat joko da, eta alegazioak egiteko, dokumentazioa aurkezteko edo errekurtsoa jartzeko epeak ere hasiko dira, eskubideak galtzeko arriskuarekin.

ELAren esanetan, aldaketa hau Gizarte Segurantzan arreta zuzenera bideratutako baliabideak amortizatzeko eta murrizteko beste urrats bat da eta zama gehigarria eta, kasu askotan, babesgabetasun handia herritarrentzat. Are gehiago, kexu da sindikatua, babesgabetasun hori kolektibo ahulenei egokituko zaie berriro ere, hala nola gaitasun digital gutxien duten pertsonei edo baliabide teknologikorik ez dutenei, eta, gainera, ulertzen da erabiltzaileak gaixotasun egoeran dauden pertsonak direla kasu gehienetan.

ELAren ustez, bereziki kezkagarria da, gainera, neurri hori Euskal Herrian langile faltagatiko bulegoak ixteko testuinguru batean hartzea (Durangoko kasuan bezala); herritarrei aurrez aurreko arreta ematea gehiago murriztuko da. “Ezin dugu onartu zerbitzu publikoek digitalizazioaren bidez herritarrei aurrez aurreko arreta ordeztea”, dio.

Bitarteko elektronikoen erabilerak aurrez aurreko arreta nahikoarekin, irisgarriarekin eta kalitatezkoarekin batera bizi behar du, eta bermatuko da inork ez duela prestazio bat galduko edo ez duela bere defentsa-gaitasuna mugatuko, azpimarratu du sindikatuak. “Eskubide sozialak ezin dira pertsona bakoitzaren sarbide informatikoaren araberakoak izan, eta ezin dira aitzakia izan enplegu publikoa murrizten eta herritar guztien zerbitzura egon behar duten zerbitzu publikoak ahultzen jarraitzeko”, gaineratu du.